Όταν ακούμε για Τεχνητή Νοημοσύνη (AI), το μυαλό μας πάει συνήθως σε έξυπνα κινητά, chatbots που γράφουν κείμενα ή αλγόριθμους που μας προτείνουν την επόμενη σειρά που θα δούμε. Κι όμως, η μεγαλύτερη επανάσταση της ΑΙ συμβαίνει αυτή τη στιγμή μακριά από τις οθόνες μας, στα εργαστήρια της βιοτεχνολογίας.
Μέχρι σήμερα, χιλιάδες σπάνιες παθήσεις παρέμεναν στο «σκοτάδι», όχι γιατί δεν είχαμε την τεχνολογία να τις θεραπεύσουμε, αλλά γιατί δεν υπήρχαν αρκετά… ανθρώπινα μυαλά για να κάνουν την εξαντλητική έρευνα που απαιτείται. Η ΑΙ έρχεται να αλλάξει τους κανόνες του παιχνιδιού.
Πολλές ασθένειες, λίγα χέρια – Η ΑΙ δίνει τη λύση
Η ανάπτυξη ενός φαρμάκου μοιάζει με το να ψάχνεις μια βελόνα στα άχυρα. Χρειάζονται χιλιάδες ώρες δοκιμών από επιστήμονες. Σύμφωνα με ειδικούς από κορυφαίες εταιρείες, το πρόβλημα ήταν πάντα η έλλειψη εξειδικευμένου προσωπικού.
Εδώ μπαίνει η AI ως ένας «ψηφιακός υπερ-επιστήμονας». Μπορεί να αναλύει δισεκατομμύρια δεδομένα σε δευτερόλεπτα, κάνοντας τη δουλειά που θα χρειαζόταν ολόκληρες στρατιές βιοτεχνολόγων, βιολόγων ή χημικών. Έτσι, ασθένειες που θεωρούνταν «παραμελημένες» ως προς την εύρεση θεραπείας τους, μπαίνουν πλέον στο μικροσκόπιο.
Φάρμακα που ήδη έχουμε, για νέες χρήσεις
Μια από τις πιο εντυπωσιακές εφαρμογές είναι η «ανακύκλωση» φαρμάκων. Η ΑΙ μπορεί να εξετάσει φάρμακα που κυκλοφορούν ήδη στην αγορά και να ανακαλύψει ότι μπορούν να θεραπεύσουν κάτι τελείως διαφορετικό, όπως για παράδειγμα τη νόσο ALS. Αυτό σημαίνει ταχύτερες και φθηνότερες θεραπείες, αφού το φάρμακο είναι ήδη εγκεκριμένο και ασφαλές!
Ενέσεις με «GPS» ακριβείας
Φανταστείτε μια ένεση που ξέρει ακριβώς πού να πάει. Να λειτουργεί σαν ένα εσωτερικό GPS που μεταφέρει τη θεραπεία απευθείας στο όργανο που πάσχει (π.χ. στο μάτι ή στο συκώτι), χωρίς να επηρεάζει τον υπόλοιπο οργανισμό. Είναι η λεγόμενη γονιδιακή θεραπεία, αλλά στην πιο εξελιγμένη και ασφαλή μορφή της.
Το μέλλον – Ο ψηφιακός μας «δίδυμος»
Το επόμενο μεγάλο βήμα; Οι επιστήμονες εργάζονται πάνω στα «ψηφιακά δίδυμα». Θα μπορούν δηλαδή να δημιουργούν ένα ψηφιακό αντίγραφο του ανθρώπινου οργανισμού για να δοκιμάζουν εικονικά αν ένα φάρμακο δουλεύει, πριν καν το πάρει ο ασθενής.
Τελικά, η ουσία είναι μία: Η τεχνολογία δεν είναι πια μόνο για διασκέδαση ή παραγωγικότητα στο γραφείο. Γίνεται το εργαλείο που θα επιτρέψει σε εκατομμύρια ανθρώπους με σπάνιες παθήσεις να ελπίζουν σε μια καλύτερη ζωή.